Günümüzde estetik beklentilerin artması, estetik ve sağlıklı bir gülüş isteği ve toplumdaki bilinç düzeyindeki artış ortodontik tedaviye olan ilgiyi hızla artıyor. Fakat bu ilginin artmasıyla birlikte ortodonti hakkında doğru bilinen yanlışlar da ne yazık ki yaygınlaşıyor. Bu yanlış bilgiler hastaların yanlış kararlar almasına, tedavileri geciktirmelerine ya da tedaviden vazgeçmelerine sebebiyet verebilir.

Ortodonti fiyatları, gerekliliği, ne kadar süreceği, hangi yaş grupları için uygun olduğu konularında pek çok yanlış bilgi mevcuttur. Bu yazımızda ortodonti hakkında doğru bilinen yanlışlar konusunda kafa karışıklığına neden olan noktalara açıklık getireceğiz.

Yanlış 1: Ortodontik tedavi yalnızca çocuklar için uygundur.

Toplumumuzda en yaygın inanışlardan biri ortodontik tedavinin yalnızca çocuklarda uygulanabileceğidir. Ancak bu inanış tamamen yanlıştır ve ortodontik tedavi her yaşta uygulanabilir bir tedavidir. Elbette küçük yaşlarda kemik yapının elverişli olması nedeniyle bazı tedaviler daha rahat uygulanabilmektedir fakat yetişkin hastalarda da ortodontik tedaviler başarıyla uygulanabilmektedir.

Yetişkin hastalarda uygulanan ortodontik tedaviler sayesinde hastaların hem estetik hem de fonksiyonel beklentileri karşılanır. Bu hasta gruplarında şeffaf plaklar, seramik braketler gibi tedavi yöntemleri oldukça estetik çözümler sunar. Özetle ortodontik tedavi için yaş bir engel değildir, önemli olan doğru tedavi planlamasıdır.

Yanlış 2: Ortodontik tedavi yalnızca estetik amaçla yapılır.

Ortodontik tedavi hakkında doğru bilinen yanlışlar arasında en sık karşılaşılanlardan biri budur. Elbette dişlerin düzgün sıralanması estetik bir görünüm sağlar, ancak ortodontinin amacı estetikle sınırlı değildir. Çenelerin yapısındaki bozukluklar, bazı çiğneme ve konuşma problemleri hatta bazı solunum problemleri ortodontik tedaviyle düzeltilebilir. Kısacası ortodontik tedavi yalnızca estetik bir gülüş sağlamakla kalmaz, bununla birlikte ağız ve çene sağlığını da iyileştirir.

Yanlış 3: Diş telleri dişleri çürütür.

Diş telleri dişleri çürütmez. Temelinde dişleri çürüten şey tedavi süresince dişlerin yeterli fırçalanmaması ve etkili ağız bakımının yapılmamasıdır. Diş telleri ve braketler diş yüzeyinde plak birikimini artırabileceği için ağız bakımına çok daha fazla dikkat edilmelidir. Doğru fırçalama teknikleri, arayüz fırçalarının kullanımı ve düzenli kontroller çürük riskini minimuma indirir. Yani tel taktırmak çürüğe neden olmaz, ağız bakımının iyi yapılmaması çürüğe neden olur.

Yanlış 4: Dişlerim yamuk fakat ağrım yok, ortodontik tedaviye gerek yok

Bazı bireyler dişlerinde bozukluklar, çapraşıklık olmasına rağmen belirgin bir şikayet ya da ağrı hissetmedikleri için ortodontik tedavi ihtiyaçları olmadıklarını düşünürler. Fakat bu oldukça yanlış bir düşüncedir. Dişlerdeki çapraşıklığın düzeltilmemesi uzun dönemde çürük oluşumunda artışa, eklem problemlerine, dişeti rahatsızlıklarına, diş kayıplarına ve estetik kaygılara neden olabilir. Dolayısıyla ortodontik tedavinin yalnızca çapraşıklığa değil ileride ortaya çıkabilecek sorunlara da çözüm oluşturur.

Yanlış 5: Ortodontik tedavi çok uzun sürer ve ortodonti fiyatları pahalıdır.

Bazı bireyler ortodontik tedavinin çok uzun süreceğini ve ortodonti fiyatının çok yüksek olduğunu düşünerek tedaviden kaçınırlar. Ancak günümüzde teknolojinin oldukça ilerlemesiyle tedavi süreleri oldukça azalmıştır. Tedavi süresi dişlerdeki çapraşıklığın şiddeti, hastanın çene ilişkileri, hastanın yaşı ve hastanın tedavideki iş birliğine göre değişiklik gösterse de ortalama tedavi süreleri ortalama 12- 24 ay sürmektedir. Ortodonti fiyatları ise vakanın zorluk derecesine, uygulanan tedavinin yöntemine, kullanılan malzeme türüne göre değişiklik göstermektedir.

Yanlış 6: Şeffaf plaklar tel tedavisine göre etkisizdir.

Son yıllarda teknolojinin gelişmesiyle şeffaf plak sistemleri oldukça etkili tedavi alternatifleri haline gelmiştir. Şeffaf plaklar doğru vakalarda son derece etkili sonuçlar verir. Özellikle hafif ve orta dereceli vakalarda klasik braket tedavilerine göre daha estetik ve konforlu bir alternatif olarak başarıyla kullanılabilirler. Ayrıca şeffaf plaklar estetik ve konfor açısından özellikle yetişkin hastalar tarafından oldukça tercih edilirler.

Yanlış 7: Tel tedavisi sosyal hayatı negatif etkiler.

Toplumda bireyler arasında diş teli takmanın çirkin gözüktüğü ya da rahatsız edici bulunduğu düşüncesi vardır. Bu düşünce genellikle ergenlik dönemindeki gençler arasında yaygındır. Ancak günümüzde teknolojinin gelişmesiyle ortodontik tedaviler daha estetik ve konforlu materyallerle yapılabilmektedir. Metal görüntüsü olmayan şeffaf-seramik- estetik braketler ya da dişlerin iç yüzeyine uygulanan braketler sayesinde daha az fark edilir hale gelmiştir.

Yanlış 8: Süt dişi ağızdayken ortodontik tedavi yapılmaz.

Çoğu ebeveyn çocuklarının ağzında süt dişi bulunduğu için ortodontik tedaviyi ötelemeyi düşünürler. Ancak bu çok sıklıkla düşünülen bir yanlıştır. Bunun tam aksine süt dişlerinin ağızda olduğu dönemlerde de birçok ortodontik problem teşhis ve tedavi edilebilir. Çene darlıkları, ciddi yer darlıkları ve parmak emme gibi kötü alışkanlıkların varlığında erken dönemde müdahale oldukça önemlidir.

Bu dönemde uygulanan tedaviler genellikle önleyici ya da yönlendirici ortodontik tedavi olarak tanımlanmaktadır. Geleneksel tel tedavisine göre çok daha kısa süreli ve basit tedavilerdir.

Yanlış 9: Ortodontik tedavi bittikten sonra dişler tekrar bozulur.

Ortodontik tedavi sonrasında hastalar genellikle dişlerinin tekrar bozulmasından korkarlar. Ancak ortodontik tedavi sonrasında uygulanan pekiştirme tedavileriyle dişlerdeki bozulmaların önüne geçilebilir. Pekiştirme tedavisi dişlerin iç kısmına yerleştirilen retainer telleri ve tedavi sonrası kullanılan essix plaklardan oluşur. Bu uygulamalar dişlerin yeni pozisyonlarını korumasını sağlayarak eski pozisyonlarına dönmesini engeller. Hekiminizin önerileri doğrultusunda pekiştirme sürecine uyarsanız, plaklarınızı kullanırsanız dişlerinizin bozulma riski en aza inecektir.

Ortodontik tedavi sadece estetik değil aynı zamanda dişlerin fonksiyonlarını düzeltmeye yönelik ihtiyaçtır. Ancak toplumda ortodonti ile ilgili birçok yanlış bilgi dolaşmakta ve bu yanlışlar hastaları yanlış yönlendirmekte ve tedaviden uzaklaştırmaktadır.

Unutulmamalıdır ki ortodonti hakkında doğru bilinen yanlışlar hastaların sağlığı açısından risk oluşturmaktadır. Bu nedenle güvenilir kaynaklardan bilgi almak ve tedavi ile ilgili kararları bir ortodonti uzmanı görüşüyle şekillendirmek en doğru seçenek olacaktır.